Zależność między poziomem przedsiębiorczości a poziomem bezrobocia w województwach: małopolskim, podkarpackim i śląskim w latach 2018-2023

Abstract

Artykuł analizuje zależność między poziomem przedsiębiorczości a stopą bezrobocia w województwach: małopolskim, podkarpackim i śląskim w latach 2018-2023. Przedsiębiorczość ujęto dwojako: jako zasób firm działających w regionie i jako dynamikę zakładania nowych podmiotów, co pozwalało ocenić zarówno trwały potencjał gospodarczy, jak i bieżącą aktywność rejestracyjną mieszkańców. Badanie przeprowadzono metodą ilościową na podstawie danych GUS z rejestru REGON oraz statystyk bezrobocia rejestrowanego. Poziom przedsiębiorczości zmierzono wskaźnikami WpI (liczba podmiotów na 10 tys. mieszkańców) i WpII (liczba nowych podmiotów na 10 tys. mieszkańców), zaś siłę relacji z rynkiem pracy oceniono przy użyciu współczynnika korelacji Pearsona. Wyniki wskazują na systematyczny wzrost liczby firm w każdym województwie oraz spadek rejestracji nowych podmiotów w 2020 roku, połączony ze wzrostem bezrobocia w okresie pandemii, a następnie odbicie po 2021 roku. Zależność przedsiębiorczości i bezrobocia okazała się zróżnicowana regionalnie. W województwach małopolskim i śląskim stwierdzono silną ujemną korelację między WpII a bezrobociem (odpowiednio r = -0,7751 i r = -0,7694; p ok. 0,07), co sugeruje, że wzrost aktywności przedsiębiorczej współwystępował ze spadkiem bezrobocia. W województwie podkarpackim zależność była słaba, dodatnia i statystycznie nieistotna (r = 0,3403; p = 0,509), co wskazuje na ograniczony wpływ przedsiębiorczości na absorpcję pracy w regionie o niższej urbanizacji i słabszej dywersyfikacji gospodarki. Otrzymane rezultaty potwierdzają, że rola przedsiębiorczości w redukcji bezrobocia zależy od struktury gospodarczej i potencjału miejskiego regionów.

The article analyses the relationship between the level of entrepreneurship and the unemployment rate in the Małopolska, Silesia and Podkarpacie provinces in 2018-2023. Entrepreneurship was measured in two ways: as the number of companies operating in the region and as the dynamics of new business start-ups, which allowed for an assessment of both the long-term economic potential and the current registration activity of residents. The study was conducted using quantitative methods based on data from the Central Statistical Office (GUS) REGON register and registered unemployment statistics. The level of entrepreneurship was measured using the WpI (number of entities per 10,000 residents) and WpII (number of new entities per 10,000 residents) indicators, and the strength of the relationship with the labour market was assessed using Pearson's correlation coefficient. The results indicate a systematic increase in the number of companies in each province and a decline in the registration of new entities in 2020, combined with an increase in unemployment during the pandemic, followed by a rebound after 2021. The relationship between entrepreneurship and unemployment proved to be regionally diverse. In the Małopolska and Silesian provinces, a strong negative correlation was found between WpII and unemployment (r = -0.7751 and r = -0.7694, respectively; p approximately 0.07), suggesting that an increase in entrepreneurial activity coincided with a decrease in unemployment. In the Podkarpackie Province, the relationship was weak, positive and statistically insignificant (r = 0.3403; p = 0.509), indicating a limited impact of entrepreneurship on labour absorption in a region with lower urbanisation and weaker economic diversification. The results confirm that the role of entrepreneurship in reducing unemployment depends on the economic structure and urban potential of regions.